Dominującym chwastem jednoliściennym w uprawie pszenicy ozimej jest miotła zbożowa. Ten z pozoru niepozorny chwast ma dużą zdolność krzewienia oraz współczynnik rozmnożenia. Dlatego też jego eliminację należy uwzględnić w programie technologii zwalczania chwastów. O ile pozwalają na to warunki pogodowe, to miotła zbożowa powinna być eliminowana jesienią.
Spis treści
Miotła zbożowa — co warto o niej wiedzieć?
Miotła zboża jest chwastem jarym, ale bardzo dobrze zimującym. Niektóre doniesienia literaturowe wskazują, że rośliny miotły zbożowej, mogą przetrwać nawet spadki temperatur od – 27 °C bez okrywy śnieżnej. Miotła zbożowa wschodzi głównie z płytkich warstw gleby, a jej wschody mogą być znacznie rozciągnięte w czasie. Oznacza to, że ziarniaki mogą kiełkować zarówno jesienią, jak i wiosną. Rośliny rosnące już jesienią mają zdecydowanie większą zdolność krzewienia — jedna roślina może wytworzyć ponad 20 źdźbeł zakończonych wiechą. Natomiast z wiosennych wschodów jest to zwykle 5 sztuk.
Jesienne zwalczanie miotły zbożowej
W związku z tym, że formy zimujące są bardziej ekspansywne, warto rozpocząć ich zwalczanie już jesienią. Do tego celu można wykorzystać jeden z wielu herbicydów dedykowanych do eliminacji tego gatunku chwastu, zawierających przynajmniej jedną z poniższych substancji czynnych:
- chlorotoluron
- prosulfokarb
- flufenacet
- pendimetalinę
Wymienione związki mają bardzo dobre działanie doglebowe, więc zabezpieczają uprawę pszenicy ozimej przed zachwaszczeniem wtórnym miotłą zbożową. Konkretne preparaty chwastobójcze bazujące na tych mechanizmach działania można sprawdzić pod adresem: https://osadkowski.pl/srodki-ochrony-roslin/herbicydy–c-001013. W okresie jesiennym możliwa jest też aplikacja herbicydów z substancją czynną pinoksaden. Jednak należy mieć na uwadzę, że pobierana jest przez liście chwastów, więc nie będzie ograniczała wschodów chwastów po wykonaniu zabiegu. W związku z tym jest ona rzadziej wykorzystywana do jesiennego zwalczania miotły zbożowej.
Flufenacet — niebawem zostanie wycofany
Komisja Europejska podjęła decyzję o braku odnowienia dla substancji czynnej flufenacet. Jej konsekwencją będzie wprowadzenie zakazu stosowania środków chwastobójczych z tym związkiem od 10 grudnia 2026 roku. Natomiast do 10 grudnia 2025 Rolnicy będą mogli nabywać środki ochrony roślin z flufenacetem.
Uwaga na odporność miotły zbożowej
Miotła zbożowa jest jednym z pierwszych chwastów w Polsce, na których zaobserwowano zjawisko odporności na działanie substancji czynnych. Było ono efektem aplikacji wiele razy tego samego mechanizmu działania do zwalczania tego gatunku oraz dużego współczynnika rozmnożenia, który również sprzyja wytworzeniu odporności. Obecnie najczęściej spotykane na polach uprawnych są biotypy miotły zbożowej odporne na chlorosulfuorn (związek wycofany ze stosowania na terenie Unii Europejskiej) oraz jodosulfuron.
Wymienione substancje czynne to nie jedyne, na które miotła zbożowa wytworzyła odporność. Analizując jej odporność na środki chwastobójcze, można stwierdzić, że występują w Unii Europejskiej biotypy odporne na większość związków wykorzystywanych do jej eliminacji. Praktyczne wskazówki dotyczące tego, jak mądrze rotować substancjami i projektować skuteczne zabiegi przed nadejściem zimy, zebraliśmy w artykule: https://osadkowski.pl/blog-agrotechnika/herbicydy-jesienne-w-zbozach.
Skuteczna eliminacja miotły zbożowej w pszenicy ozimej
Miotła zbożowa stanowi poważne zagrożenie dla upraw pszenicy, dlatego jej zwalczanie najlepiej zaplanować już w okresie jesiennym. Pozwala to wyeliminować najbardziej ekspansywne i silnie krzewiące się formy zimujące. Fundamentem skutecznej ochrony są herbicydy doglebowe zabezpieczające łan przed zachwaszczeniem wtórnym. Rolnicy muszą też przygotować się na nadchodzące zmiany prawne, w tym wycofanie z rynku popularnego flufenacetu. Ze względu na bardzo wysoką skłonność tego gatunku do wytwarzania odporności na środki chwastobójcze, kluczowym elementem długofalowej strategii odchwaszczania pozostaje rotacja substancji aktywnych o różnych mechanizmach działania.